Μπορεί η άσκηση να μειώσει τον κίνδυνο καρκίνου;

Νέα μελέτη επιτέλους αποκαλύπτει την αιτία για τη μείωση του κινδύνου εκδήλωσης καρκίνου μέσω της άσκησης.

Υπάρχουν πολλά δεδομένα που δείχνουν ότι η άσκηση βοηθά στη μείωση του κινδύνου εκδήλωσης καρκίνου, αλλά πώς συνδέονται αυτά τα δύο;

Σύμφωνα με μια νέα μελέτη, η σχέση καρκίνου-άσκησης φαίνεται να διέπεται από μια μεταβολική αλλαγή που παρέχει -μέσω της γυμναστικής- περισσότερο καύσιμο για ενέργεια στα μυϊκά κύτταρα, ενώ ταυτόχρονα «λιμοκτονεί» τα καρκινικά κύτταρα από ενέργεια για να μην αναπτυχθούν.

Έρευνα σε ποντίκια με καρκίνο

Η μελέτη¹, που πραγματοποιήθηκε από ομάδα ερευνητών του Πανεπιστημίου Yale, αναλύει τις μεταβολικές αντιδράσεις ποντικών με καρκίνο του μαστού ή του δέρματος, τα οποία χωρίστηκαν σε ομάδες ανάλογα με τη διατροφή και το επίπεδο άσκησής τους.

Η ομάδα χρησιμοποίησε μοριακούς ιχνηλάτες για να προσδιορίσει πού μεταβολίζεται η γλυκόζη στα ποντίκια και διαπίστωσε ότι τα ενεργά ποντίκια ανακατευθύνουν ενέργεια και καύσιμα μακριά από τα καρκινικά κύτταρα και προς τους μύες.

Μετά από τέσσερις εβδομάδες, τα ποντίκια σε δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά που ασκούνταν τακτικά είχαν σημαντικά μικρότερους όγκους σε σχέση με τα ποντίκια που δεν ασκούνταν. «Τα παχύσαρκα ποντίκια, τα οποία υποβλήθηκαν σε τέσσερις εβδομάδες εθελοντικού τρεξίματος σε τροχό μετά την εμφύτευση όγκου, εμφάνισαν μείωση σχεδόν 60% στο μέγεθος των όγκων», αναφέρουν οι ερευνητές του Πανεπιστημίου Yale, με επικεφαλής τον ιατρό Brooks Leitner.

Η ομάδα επίσης εντόπισε 417 διαφορετικά γονίδια που σχετίζονται με το μεταβολισμό και εκφράστηκαν διαφορετικά στα ενεργά ποντίκια, σε σχέση με τα καθιστικά αλλά αδύνατα ποντίκια. Η άσκηση, και ειδικότερα, η ρύθμιση της πρωτεΐνης mTOR στους όγκους των ποντικιών, φάνηκε να είναι σημαντική για τον περιορισμό της ανάπτυξής τους.

Επόμενο βήμα ο άνθρωπος

Σύμφωνα με τους ερευνητές και τις ερευνήτριες, τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η γλυκόζη είναι «ένας βασικός μεταβολικός μεσολαβητής για τα αντικαρκινικά αποτελέσματα της άσκησης». Ωστόσο, σημειώνουν επίσης ότι «αυτή η μεταβολική σχέση και η δυνατότητα της άσκησης να επιβραδύνει την ανάπτυξη των όγκων ενδέχεται να εξαρτώνται από τη διάρκεια της άσκησης».

Τα παχύσαρκα ποντίκια που ασκήθηκαν για δύο εβδομάδες πριν την εμφύτευση των όγκων είχαν μικρότερους όγκους από τα καθιστικά ποντίκια, όπως ανακάλυψαν. «Αυτά τα δεδομένα τονίζουν τη σημασία μιας λεπτομερούς, συστημικής προσέγγισης των μεταβολικών επιδράσεων της άσκησης στον καρκίνο», γράφουν οι Leitner και οι συνεργάτες του.

Είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι οι ίδιοι μηχανισμοί φαίνεται να λειτουργούν σε δύο τύπους όγκων, κάτι που υποδηλώνει ότι τα οφέλη της άσκησης δεν περιορίζονται σε έναν μόνο τύπο καρκίνου. Επόμενο βήμα; Η ερευνητική ομάδα θα μελετήσει εάν οι διαδικασίες αυτές ισχύουν και για τον άνθρωπο.

Καθώς ο καρκίνος σε όλους τους τύπους είναι μια περίπλοκη ασθένεια, με πολλούς μηχανισμούς να εμπλέκονται στην ανάπτυξη και εγκατάσταση των όγκων, δεν είναι δυνατό να τον αποτρέψουμε μόνο με επισκέψεις στο γυμναστήριο. Ωστόσο, η φυσική δραστηριότητα μπορεί σύντομα να αναδειχθεί, και με αναλυτικά δεδομένα, σε σημαντικό παράγοντα για την ενίσχυση των πιθανοτήτων πρόληψής του.

¹Precancer exercise capacity and metabolism during tumor development coordinate the skeletal muscle–tumor metabolic competition